د متعال كه مي فرمايد: (آيا آنان فكر نمي كنند كه در روز بزرگي برانگيخته مي شوند، روزي كه  مردم در پيشگاه پروردگارشان حاضر مي شوند)</a><a class="text" href="w:text:1654.txt">باب (26): قصاص در روز قيامت</a><a class="text" href="w:text:1655.txt">باب (27): توصيف بهشتيان و دوزخيان </a><a class="text" href="w:text:1656.txt">باب (28): دربارة حوض (كوثر)</a></body></html>باب (1): صحت و فراغت
2068ـ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّه عَنْهُمَا قَالَ: قَالَ النَّبِيُّ (ص): «نِعْمَتَانِ مَغْبُونٌ فِيهِمَا كَثِيرٌ مِنَ النَّاسِ: الصِّحَّةُ وَالْفَرَاغُ». (بخارى:6412)
ترجمه: ابن عباس رضي الله عنهما مي گويد: نبي اكرم (ص) فرمود: «دربارة دو نعمت، بسياري از مردم، دچار ضرر و زيان مي شوند (از آنها بهره برداري نمي كنند): يكي صحت و ديگري، فرا غت است».

باب (39): آيا پس از نوشيدن شير، بايد مضمضه نمود؟
158ـ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ الله عَنْهُمَا: أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ (ص) شَرِبَ لَبَنًا، فَمَضْمَضَ وَقَالَ: «إِنَّ لَهُ دَسَمًا». (بخارى:211)
ترجمه: ابن عباس رضي الله عنهما مي ‏گويد: رسول الله (ص) شير نوشيد. سپس مضمضه كرد و فرمود: «شير، چربي دارد»

.
باب (2): در دنيا بايد مانند مسافر، زندگي كرد
2069ـ عَنْ عَبْدِاللَّهِ بْنِ عُمَرَ رَضِي اللَّه عَنْهمَا قَالَ: أَخَذَ رَسُولُ اللَّهِ (ص) بِمَنْكِبِي، فَقَالَ: «كُنْ فِي الدُّنْيَا كَأَنَّكَ غَرِيبٌ أَوْ عَابِرُ سَبِيلٍ». وَكَانَ ابْنُ عُمَرَ يَقُولُ: إِذَا أَمْسَيْتَ فَلا تَنْتَظِرِ الصَّبَاحَ، وَإِذَا أَصْبَحْتَ فَلا تَنْتَظِرِ الْمَسَاءَ، وَخُذْ مِنْ صِحَّتِكَ لِمَرَضِكَ، وَمِنْ حَيَاتِكَ لِمَوْتِكَ. (بخارى:6416)
ترجمه: عبدالله بن عمر رضي الله عنهما مي گويد: رسول الله (ص) دستش را بر شا نه ام گذاشت و فرمود: «در دنيا مانند مسافر و يا رهگذر، زندگي كن». 
راوي مي گويد: ابن عمر رضي الله عنهما مي گفت: هنگامي كه شب شد، منتظر صبح نباش. و هنگامي كه صبح شد، منتظر شب نباش. و از وقت صحت، براي زمان بيماري، بهره برداري كن. همچنين در دوران زندگي، براي مرگ ات، آمادگي كن.
 
باب (3): آرزوهاي دور و دراز
2070ـ عَنْ عَبْدِاللَّهِ (رض) قَالَ: خَطَّ النَّبِيُّ (ص) خَطًّا مُرَبَّعًا، وَخَطَّ خَطًّا فِي الْوَسَطِ خَارِجًا مِنْهُ، وَخَطَّ خُطَطًا صِغَارًا إِلَى هَذَا الَّذِي فِي الْوَسَطِ مِنْ جَانِبِهِ الَّذِي فِي الْوَسَطِ، وَقَالَ: «هَذَا الإِنْسَانُ، وَهَذَا أَجَلُهُ مُحِيطٌ بِهِ، أَوْ قَدْ أَحَاطَ بِهِ، وَهَذَا الَّذِي هُوَ خَارِجٌ: أَمَلُهُ، وَهَذِهِ الْخُطَطُ الصِّغَارُ: الأَعْرَاضُ، فَإِنْ أَخْطَأَهُ هَذَا، نَهَشَهُ هَذَا، وَإِنْ أَخْطَأَهُ هَذَا، نَهَشَهُ هَذَا». (بخارى:6417)
ترجمه: عبدالله بن مسعود (رض) مي گويد: نبي اكرم (ص) مربعي رسم كرد و خطي هم از وسط آن، رسم نمود طوريكه از آن، خارج مي شد. و پيرامون آن قسمت از اين خط كه داخل مربع، قرار داشت، خطهاي كوچكي رسم نمود كه به سوي آن، در حال حركت بودند و فرمود: «اين خط كه داخل مربع قرار دارد، انسان است. و اين مربع، اجل اوست كه وي را احاطه كرده است. اين خط كه خارج از مربع، قرار دارد، آرزوهايش مي باشند. و اين خطهاي كوچك، مسائل و مشكلات اش هستند. اگر انسان از يكي از اينها نجات پيدا كند، به دام ديگري مي افتد. و اگر از دومي، نجات پيدا كند، به دام آن يكي ديگر، خواهد افتاد».

باب (4): هركس به شصت سالگي برسد، حجت خداوند بر او تمام شده است
2071ـ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ (رض) عَنِ النَّبِيِّ (ص) قَالَ: «أَعْذَرَ اللَّهُ إِلَى امْرِئٍ أَخَّرَ أَجَلَهُ حَتَّى بَلَّغَهُ سِتِّينَ سَنَةً». (بخارى:6419)
ترجمه: ابوهريره (رض) مي گويد: نبي اكرم (ص) فرمود: «خداوند براي فردي كه اجلش را به اندازه اي به تأخير بيندازد كه به شصت سالگي برسد، هيچ عذري باقي نگذاشته است». 
2072ـ وَعَنْهُ (رض) قَالَ: سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ (ص) يَقُولُ: «لا يَزَالُ قَلْبُ الْكَبِيرِ شَابًّا فِي اثْنَتَيْنِ: فِي حُبِّ الدُّنْيَا، وَطُولِ الأَمَلِ». (بخارى:6420)
ترجمه: ابوهريره (رض) مي گويد: شنيدم که رسول الله (ص) مي فرمود: «دل انسانهاي کهنسال در دو چيز، همچنان جوان مي ماند: دوستي دنيا و آرزوي طو لاني». 
 
باب (5): كاري كه براي رضاي خدا باشد
2073ـ عَنْ عُتْبَانَ بْنِ مَالِكٍ الأَنْصارِيِّ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ (ص): «لَنْ يُوَافِيَ عَبْدٌ يَوْمَ الْقِيَامَةِ يَقُولُ: لا إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ يَبْتَغِي بِهِ وَجْهَ اللَّهِ إِلاَّ حَرَّمَ اللَّهُ عَلَيْهِ النَّارَ». (بخارى:6422)
ترجمه: عتبان بن مالک انصاري مي گويد: رسول الله (ص) فرمود: «هر بند ه اي، روز قيامت در حالي بيايد که بخاطر رضاي خدا، لا إاله الا الله گفته است، خداوند آتش را بر او حرام مي گرداند».
2074ـ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ (رض): أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ (ص) قَالَ: «يَقُولُ اللَّهُ تَعَالَى: مَا لِعَبْدِي الْمُؤْمِنِ عِنْدِي جَزَاءٌ إِذَا قَبَضْتُ صَفِيَّهُ مِنْ أَهْلِ الدُّنْيَا ثُمَّ احْتَسَبَهُ إِلاَّ الْجَنَّةُ». (بخارى:6424)
ترجمه: ابو هريره (رض) مي گويد: رسو ل الله (ص) فرمود: «‌خداوند متعال مي فرمايد: هرگاه، يکي از عزيزان بندة  مؤمنم را در دنيا قبض روح نمايم و او به نيت اجر و ثواب، صبر کند، نزد من پاداشي، جز بهشت ندارد».

باب (6): از بين رفتن صالحان و نيكوكاران
2075ـ عَنْ مِرْدَاسٍ الأَسْلَمِيِّ (رض) قَالَ: قَالَ النَّبِيُّ (ص): «يَذْهَبُ الصَّالِحُونَ الأَوَّلُ فَالأَوَّلُ، وَيَبْقَى حُفَالَةٌ كَحُفَالَةِ الشَّعِيرِ، أَوِ التَّمْرِ لا يُبَالِيهِمُ اللَّهُ بَالَةً». (بخارى:6434)
ترجمه: مرداس اسلمي (رض) مي گويد: نبي اکرم (ص) فرمود: «‌انسانهاي نيکوکار، يکي پس از ديگري مي روند و تفاله هايي مانند تفالة جو يا خرما (افراد بي ارزش) باقي مي مانند که خداوند به آنها هيچ توجهي نمي نمايد».

باب (7): پرهيز از فتنة مال
2076ـ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّه عَنْهُمَا يَقُولُ: سَمِعْتُ النَّبِيَّ (ص) يَقُولُ: «لَوْ كَانَ لاِبْنِ آدَمَ وَادِيَانِ مِنْ مَالٍ، لابْتَغَى ثَالِثًا، وَلا يَمْلأُ جَوْفَ ابْنِ آدَمَ إِلاَّ التُّرَابُ، وَيَتُوبُ اللَّهُ عَلَى مَنْ تَابَ». (بخارى:6436)
ترجمه: ابن عباس رضي اله  عنهما مي گويد: شنيدم که نبي اکرم (ص) مي فرمود: «‌اگر فرزند آدم دو درة پر از مال و ثروت داشته باشد، به دنبال سومي خواهد رفت. و فقط خاک است که شکم او را پر مي كند و هر کس توبه کند، خداوند توبه اش را مي پذيرد».

باب (8): مال انسان همان است كه جلوتر فرستاده است
2077ـ عَنْ عَبْدِاللَّهِ (رض) قَالَ: قَالَ النَّبِيُّ (ص): «أَيُّكُمْ مَالُ وَارِثِهِ أَحَبُّ إِلَيْهِ مِنْ مَالِهِ»؟ قَالُوا: يَا رَسُولَ اللَّهِ، مَا مِنَّا أَحَدٌ إِلاَّ مَالُهُ أَحَبُّ إِلَيْهِ، قَالَ: «فَإِنَّ مَالَهُ مَا قَدَّمَ، وَمَالُ وَارِثِهِ مَا أَخَّرَ». (بخارى:6442)
ترجمه: عبدالله بن مسعود (رض) مي گويد: نبي اکرم (ص) فرمود: «آي