المانند كه‌ از او مي‌ترسند» يعني‌: از خداي‌ سبحان‌ فقط دانشوران‌ و دانايان‌ به‌وجود، اوصاف‌ بزرگ‌ و افعال‌ زيباي‌ وي‌اند كه‌ غايبانه‌ مي‌ترسند و هر كس‌ از خدا أ نترسد، او در واقع‌ عالم‌ و دانشور نيست‌ پس‌ هر كس‌ به‌ خداي‌ عزوجل‌ داناتر باشد، از وي‌ ترسانتر است‌ چنان‌كه‌ در حديث‌ شريف‌ آمده ‌است‌ كه‌ رسول‌‌خدا‌ص فرمودند: «من‌ ترسانترين‌ شما از خدا و پرهيزكارترين‌ شما براي‌ اوهستم‌». «بي‌گمان‌ خدا غالب‌ آمرزنده‌ است» پس‌ نافرمانان‌ را سركوب‌ و اهل‌ طاعت ‌را شامل‌ مغفرت‌ خويش‌ قرارمي‌دهد.
مراد از علم‌ در اين‌ آيه‌ كريمه‌: علم‌ تجربي‌ و علم‌ كوني‌ به‌ كيفيت‌ اختلاف ‌رنگها و مانند آن‌ از مظاهر قدرت‌ خداوند(ج) است‌ و مراد از علما نيز، علماي‌ دانا به‌ علوم‌ طبيعي‌ و زيستي‌ و رازهاي‌ كاينات‌اند زيرا ترس‌ و پرواي‌ كسي‌ كه‌ اين‌ علوم‌ و اسرار و معارف‌ را ـ در حالي‌كه‌ مؤمن‌ است‌ ـ بداند، بزرگتر از ترس‌ ديگران‌ از خداوند(ج) است‌ بدين‌ جهت‌، ما در عصر حاضر كه‌ عصر انكشاف‌ علوم‌ و معارف‌ طبيعي‌ است‌، دانشمندان‌ بسياري‌ را كه‌ در عرصه‌ اين‌ علوم‌ تبحر دارند، مشاهده‌ مي‌كنيم‌ كه‌ به‌سوي‌ دين‌ خداوند(ج) روي‌ آورده‌اند.
ابن‌عباس‌(رض) مي‌گويد: «عالم‌ به‌ خداي‌ رحمان‌ كسي‌ است‌ كه‌ چيزي‌ را با او شريك‌ نياورده‌، حلال‌ او را حلال‌ و حرام‌ او را حرام‌ بشناسد، سفارش‌هاي‌ وي‌ را رعايت‌ كند و يقين‌ داشته‌ باشد كه‌ با پروردگار خود ديدار خواهد كرد و در قبال‌ عمل‌ خويش‌ مورد محاسبه‌ قرار خواهد گرفت‌». حسن‌ بصري: گفته‌ است‌: «عالم‌ كسي‌ است‌ كه‌ از پروردگار رحمان‌ غايبانه‌ بترسد و به‌ اموري‌ راغب‌ و مايل‌ باشد كه‌ خداوند متعال‌ در آن‌ رغبت‌ دارد و از اموري‌ كه‌ خداي‌ سبحان‌ از آنها ناراضي‌ است‌، اعراض‌ كند. آن‌گاه‌ اين‌ آيه‌ را تلاوت‌ كرد». سعيدبن‌ جبير(رض) مي‌گويد: «ترس‌ از خداوند(ج) عبارت‌ است‌ از آن‌ چيزي‌ كه‌ ميان‌ تو و نافرماني‌ وي‌ حايل‌ گردد». امام‌ مالك‌: مي‌گويد: «علم‌، به‌ بسياري‌ روايت‌ نيست‌ بلكه ‌علم‌ نوري‌ است‌ كه‌ خداوند متعال‌ آن‌ را در قلب‌ قرار مي‌دهد». سفيان‌ ثوري‌: مي‌گويد: «نيكان‌ مي‌گفتند: علما سه‌ دسته‌اند؛ عالمي‌ است‌ به‌ خداوند(ج) كه‌ به‌ امر وي‌ داناست‌، عالمي‌ است‌ به‌ خداوند(ج) كه‌ به‌ امر وي‌ دانا نيست‌ و عالمي‌ است‌ به ‌امر خداوند(ج) كه‌ به‌ خود خداوند(ج) دانا نيست‌ اما عالم‌ به‌ خداأ و به‌ امر وي‌، كسي‌ است‌ كه‌ از خداي‌ عزوجل‌ مي‌ترسد و حدود و فرايض‌ وي‌ را مي‌داند. وعالم‌ به‌ خداوند(ج) كه‌ به‌ امر وي‌ دانا نيست‌، عالمي‌ است‌ كه‌ از خداي‌ عزوجل‌ مي‌ترسد ولي‌ حدود و فرايض‌ وي‌ را نمي‌داند. و عالم‌ به‌ امر خداوند(ج) كه‌ به‌ خود خداوند دانا نيست‌، كسي‌ است‌ كه‌ حدود و فرايض‌ را مي‌داند اما از خداي‌ عزوجل ‌نمي‌ترسد».
 
	سوره فاطر آيه  29
‏متن آيه : ‏
‏ إِنَّ الَّذِينَ يَتْلُونَ كِتَابَ اللَّهِ وَأَقَامُوا الصَّلَاةَ وَأَنفَقُوا مِمَّا رَزَقْنَاهُمْ سِرّاً وَعَلَانِيَةً يَرْجُونَ تِجَارَةً لَّن تَبُورَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«بي‌گمان‌ كساني‌ كه‌ كتاب‌ خدا را تلاوت‌ مي‌كنند» يعني‌: بر تلاوت‌ قرآن‌ كريم ‌استمرار ورزيده‌ و بر آن‌ مداومت‌ مي‌ورزند «و نماز را برپا داشته‌اند» در اوقات ‌آن‌ و با رعايت‌ كامل‌ اركان‌ و اذكار آن‌ «و از آنچه‌ به‌ آنان‌ روزي‌ داده‌ايم‌، پنهان‌ و آشكارا انفاق‌ كرده‌اند» اين‌ تعبير، انگيزه‌بخش‌ انفاق‌ و بخشش‌ مال‌ به‌ هرگونه‌اي ‌است‌ كه‌ ميسر شد؛ اگر انفاق‌ به‌طور پنهاني‌ ميسر شد، بهتر است‌، در غير آن‌ انفاق ‌آشكار نيز خوب‌ است‌ و اين‌ گمان‌ شخص‌ كه‌ مبادا در آن‌ ريا داخل‌ شود، نبايد او را از انفاق‌ بازدارد. آري‌! اينان‌: «اميد به‌ تجارتي‌ بسته‌اند كه‌ هرگز زوال ‌نمي‌پذيرد» كه‌ اين‌ تجارت‌، همانا دريافت‌ ثواب‌ و پاداش‌ طاعتشان‌ است‌، تجارتي ‌كه‌ هرگز كساد نمي‌شود و از بين‌ نمي‌رود. ابن‌كثير از قتاده‌ نقل‌ مي‌كند كه‌ فرمود: «اين‌ آيه‌، آيه‌ قاريان‌ دانا به‌ كتاب‌ خداوند(ج) و عامل‌ به‌ آن‌ است‌».
	سوره فاطر آيه  30
‏متن آيه : ‏
‏ لِيُوَفِّيَهُمْ أُجُورَهُمْ وَيَزِيدَهُم مِّن فَضْلِهِ إِنَّهُ غَفُورٌ شَكُورٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«تا پاداشهايشان‌ را به‌تمام‌ و كمال‌ به‌ ايشان‌ بپردازد» يعني‌: اين‌ تجارتشان‌ هرگز كساد نمي‌شود و از رونق‌ نمي‌افتد، به‌خاطر اين‌ كه‌ خداوند(ج) پاداشهاي‌ اعمال‌ شايسته‌ ايشان‌ را به‌ تمام‌ و كمال‌ به‌ ايشان‌ مي‌پردازد «و از فضل‌ خود به‌ آنان ‌بيفزايد» يعني‌: با افزودن‌ بر پاداش‌ اعمالشان‌، به‌ ايشان‌ فضل‌ و منت‌ مي‌نهد «چراكه‌ او آمرزگار» گناهانشان‌ «و قدردان» اعمال‌ اندك‌ ايشان‌ «است».
 
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:1594.txt">آيه  31</a><a class="text" href="w:text:1595.txt"> آيه  32</a><a class="text" href="w:text:1596.txt">آيه  33</a><a class="text" href="w:text:1597.txt">آيه  34</a><a class="text" href="w:text:1598.txt">آيه  35</a><a class="text" href="w:text:1599.txt">آيه  36</a><a class="text" href="w:text:1600.txt">آيه  37</a><a class="text" href="w:text:1601.txt">آيه  38</a></body></html>سوره فاطر آيه  31
‏متن آيه : ‏
‏ وَالَّذِي أَوْحَيْنَا إِلَيْكَ مِنَ الْكِتَابِ هُوَ الْحَقُّ مُصَدِّقاً لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِ إِنَّ اللَّهَ بِعِبَادِهِ لَخَبِيرٌ بَصِيرٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و آنچه‌ از كتاب» يعني‌: از قرآن‌ «به‌سوي‌ تو وحي‌ كرده‌ايم‌، خود حق‌ و تصديق‌كننده‌ كتابهاي‌ پيش‌ از آن‌ است» يعني‌: قرآن‌ با كتابهاي‌ پيشين‌ آسماني‌ همخوان‌ و موافق‌ است‌ «قطعا خدا نسبت‌ به‌ بندگانش‌ آگاه‌ بيناست» يعني‌: حق‌ تعالي‌ به‌ تمام ‌امورشان‌ آگاه‌ و محيط و به‌ كساني‌ از بندگانش‌ كه‌ شايستگي‌ برتري‌ بر ديگران‌ را دارند، بيناست‌ بدين‌ جهت‌ پيامبران‌‡ را بر تمام‌ بشر برتري‌ داد و باز برخي‌ از پيامبران‌‡ را به‌ درجاتي‌ بر برخي‌ ديگر برتري‌ عنايت‌ فرمود و در اين‌ ميان‌، جايگاه‌ و منزلت‌ سرور ما حضرت‌ محمدص است را فوق‌ همه‌ ايشان‌ (صلوت ‌الله و سلامه ‌عليهم‌ اجمعين)‌ گردانيد.
	سوره فاطر آيه  32
‏متن آيه : ‏
‏ ثُمَّ أَوْرَثْنَا الْكِتَابَ الَّذِينَ اصْطَفَيْنَا مِنْ عِبَادِنَا فَمِنْهُمْ ظَالِمٌ لِّنَفْسِهِ وَمِنْهُم مُّقْتَصِدٌ وَمِنْهُمْ سَابِقٌ بِالْخَيْرَاتِ بِإِذْنِ اللَّهِ ذَلِكَ هُوَ الْفَضْلُ الْكَبِيرُ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«سپس‌ اين‌ كتاب» يعني‌: قرآن‌ «را به‌ آن‌ بندگان‌ خود كه‌ آنان‌ را برگزيده ‌بوديم» از اين‌ امت‌ «به‌ ميراث‌ داديم» يعني‌: اي‌ محمد‌ص! ما به‌ اين‌ امر كه‌ قرآني ‌را كه‌ بر تو فرستاده‌ايم‌ به‌ علم