ت و مشقت وحرکت و اعضا و جوارح نیست، بلکه به صرف اراده است. ومقصود از جملة: « كُنْ فَيكُونُ » لفظ و صوت نیست بلکه اراده عین ایجاد است نه مقدمة آن.آیه 18 الی 21
متن آیه:
وَإِنْ تُكَذِّبُوا فَقَدْ كَذَّبَ أُمَمٌ مِنْ قَبْلِكُمْ وَمَا عَلَى الرَّسُولِ إِلَّا الْبَلَاغُ الْمُبِينُ(العنکبوت/18) أَوَلَمْ يرَوْا كَيفَ يبْدِئُ اللَّهُ الْخَلْقَ ثُمَّ يعِيدُهُ إِنَّ ذَلِكَ عَلَى اللَّهِ يسِيرٌ(العنکبوت/19) قُلْ سِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَانْظُرُوا كَيفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ ينْشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلَى كُلِّ شَيءٍ قَدِيرٌ(العنکبوت/20) يعَذِّبُ مَنْ يشَاءُ وَيرْحَمُ مَنْ يشَاءُ وَإِلَيهِ تُقْلَبُونَ(العنکبوت/21)
ترجمه: و اگر شما تکذیب کنید پیش از شما نیز امتهایی تکذیب کردند و بر عهدة رسول جز رساندن آشکار نیست(18) آیا ندیدند که خدا چگونه خلق را پدید می‌آورد سپس آن را عود می‌دهد بی‌گمان این بر خدا آسان است(19) بگو در این زمین سیر کنید پس بنگرید که چگونه خلق را پدید آورد سپس خدا جهان دیگر ایجاد می‌کند و هر که را بخواهد رحم می‌کند و به سوی او بر گردانیده می‌شود(21). 
نکات: حق تعالی در این آیات برهان آورده برای اثبات معاد و امر کرده به رؤیت عقلی، زیرا جملة: أَوَلَمْ يرَوْا... استفهام توبیخی است یعنی چرا دیدة بصیرت خود را باز نکرده‌اند، در اینجا امر به تفکر و مطالعه و سیر نموده در کیفیت خلق اولیه، همان قدرتی که از لا من شئ ( هیچ چیز وعدم) ایجاد کرد می‌تواند قیامت را بر پا کند و از ذرات متفرقه ایجاد نشأة آخرت نماید، و این بر او آسان است. آیه 22 الی 23
متن آیه:
وَمَا أَنْتُمْ بِمُعْجِزِينَ فِي الْأَرْضِ وَلَا فِي السَّمَاءِ وَمَا لَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ مِنْ وَلِي وَلَا نَصِيرٍ(العنکبوت/22) وَالَّذِينَ كَفَرُوا بِآياتِ اللَّهِ وَلِقَائِهِ أُولَئِكَ يئِسُوا مِنْ رَحْمَتِي وَأُولَئِكَ لَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ(العنکبوت/23)
ترجمه: و شما نه در زمین و نه در آسمان خدا را عاجز نکنید و جز خدا دوست و یاوری برای شما نیست(22) و آنان که کافر به آیات خدا و ملاقات اویند آنانند که از رحمت من مأیوسند و آنانند که برایشان عذاب دردناکست(23). 
نکات: مقصود از بِمُعْجِزِينَ این است که از کیفر إلهی گریزی ندارید و نمی‌توانید از مجازات إلهی فرار کنید و او را عاجز نمائید. و جملة: أُولَئِكَ يئِسُوا مِنْ رَحْمَتِي دلالت دارد بر اینکه یأس از رحمت خدا نشانة کفر و موجب عذاب ألیم و از گناهان بزرگست. آیه 24 الی 25
متن آیه:
فَمَا كَانَ جَوَابَ قَوْمِهِ إِلَّا أَنْ قَالُوا اقْتُلُوهُ أَوْ حَرِّقُوهُ فَأَنْجَاهُ اللَّهُ مِنَ النَّارِ إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآياتٍ لِقَوْمٍ يؤْمِنُونَ(العنکبوت/24) وَقَالَ إِنَّمَا اتَّخَذْتُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ أَوْثَانًا مَوَدَّةَ بَينِكُمْ فِي الْحَياةِ الدُّنْيا ثُمَّ يوْمَ الْقِيامَةِ يكْفُرُ بَعْضُكُمْ بِبَعْضٍ وَيلْعَنُ بَعْضُكُمْ بَعْضًا وَمَأْوَاكُمُ النَّارُ وَمَا لَكُمْ مِنْ نَاصِرِينَ(العنکبوت/25)
ترجمه: پس جواب قوم ابراهیم جز این نبود که گفتند: بکشیدش و یا بسوزانیدش، پس خدا او را از آتش نجات داد براستی که در این قصه آیاتی است برای گروهی که ایمان بیاورند(24) و ابراهیم گفت: همانا شما غیر خدا بتانی را برای دوستی میان خود در زندگی دنیا گرفته‌اید سپس روز قیامت بعضی از شما کافر به بعض دیگر و برخی از شما لعن برخی دیگر می‌کنند و جای برقراری شما آتش است و برای شما یاورانی نیست(25). 
نکات: مَوَدَّةَ بَينِكُمْ... دلالت دارد که بیشتر مردم کفر و شرک را می‌پذیرند برای دوستی میان خود و جلب محبت یکدیگر، و برای آنکه مردم نرنجند خرافات را می‌پذیرند، اما این دوستی چون برای دنیا بوده با رفتن از دنیا زائل می‌شود و روز قیامت دشمن یکدیگرند و یاوری جز خدا ندارند. آیه 26 الی 27
متن آیه:
فَآمَنَ لَهُ لُوطٌ وَقَالَ إِنِّي مُهَاجِرٌ إِلَى رَبِّي إِنَّهُ هُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ(العنکبوت/26) وَوَهَبْنَا لَهُ إِسْحَاقَ وَيعْقُوبَ وَجَعَلْنَا فِي ذُرِّيتِهِ النُّبُوَّةَ وَالْكِتَابَ وَآتَينَاهُ أَجْرَهُ فِي الدُّنْيا وَإِنَّهُ فِي الْآخِرَةِ لَمِنَ الصَّالِحِينَ(العنکبوت/27)
ترجمه: پس لوط به ابراهیم ایمان آورد و ابراهیم گفت: من بسوی پروردگارم هجرت می‌کنم (یعنی از همه چیز صرف نظر می‌کنم) زیرا او عزیز حکیم است(26) و اسحق و یعقوب را بدو عطا کردیم و در ذریة او نبوت و کتاب نهادیم و پاداش او را در این دنیا دادیم و بی‌گمان در آخرت از شایستگانت(27). 
نکات: حضرت ابراهیم(ع) پس از آنکه او را به آتش افکندند و خدا نجاتش داد پسر خاله‌اش لوط به او ایمان آورد. ولی چون نتوانست با مشرکین سازش کند گفت هجرت می‌کنم، پس به طرف شام و فلسطین آمد خدا هم در دنیا به او آبرومندی داد و هم در آخرت او را معزز خواهد داشت. آیه 28 الی 30
وَلُوطًا إِذْ قَالَ لِقَوْمِهِ إِنَّكُمْ لَتَأْتُونَ الْفَاحِشَةَ مَا سَبَقَكُمْ بِهَا مِنْ أَحَدٍ مِنَ الْعَالَمِينَ(العنکبوت/28) أَئِنَّكُمْ لَتَأْتُونَ الرِّجَالَ وَتَقْطَعُونَ السَّبِيلَ وَتَأْتُونَ فِي نَادِيكُمُ الْمُنْكَرَ فَمَا كَانَ جَوَابَ قَوْمِهِ إِلَّا أَنْ قَالُوا ائْتِنَا بِعَذَابِ اللَّهِ إِنْ كُنْتَ مِنَ الصَّادِقِينَ(العنکبوت/29) قَالَ رَبِّ انْصُرْنِي عَلَى الْقَوْمِ الْمُفْسِدِينَ(العنکبوت/30)
ترجمه: و فرستادیم لوط را وقتی که به قوم خود گفت: آیا شما این کار زشتی را مرتکب می‌شوید که احدی از جهانیان پیش از شما نکرده‌اند(28) آیا پیش مردان می‌روید و راه‌زنی می‌کنی و در انجمنتان کار ناروا می‌کنید، پس جواب قومش جز این نبود که اگر راست می‌گوئی عذاب خدا را برای ما بیاور(29) لوط گفت پروردگارا مرا بر ضد گروه مفسدین یاری کن(30). 
نکات: قوم لوط عبارت بودند از هفت قریه و شهر سدوم که در مجالس خود آشکارا کارهای زشت مرتکب می‌شدند و راه‌زنی می‌کردند وکارهای زشت دیگری داشتند از قبیل قسم خوردن بسیار و فحش دادن و مزاح کردن بفحش و سوت زدن و از ما تحت خود باد صدادار خارج کردن و سنگ ریزه بر یکدیگر انداختن و بر رهگذر سنگ انداختن و قمار بازی و شرابخواری و مسخره کردن و کشف عورت نمودن و بند انگشت شکستن و امثال اینها. آیه 31 الی 35
متن آیه:
وَلَمَّا جَاءَتْ رُسُلُنَا إِبْرَاهِيمَ بِالْبُشْرَى قَالُوا إِنَّا مُهْلِكُو أَهْلِ هَذِهِ الْقَرْيةِ إِنَّ أَهْلَهَا كَانُوا ظَالِمِينَ(العنکبوت/31) قَالَ إِنَّ فِيهَا لُوطًا قَالُوا نَحْنُ أَعْلَمُ بِمَنْ فِيهَا لَنُنَجِّينَّهُ وَأَهْلَهُ إِلَّا امْرَأَتَهُ كَانَتْ مِنَ الْغَابِرِينَ(العنکبوت/32) وَلَمَّا أَنْ جَاءَتْ رُسُلُنَا لُوطًا سِيءَ بِهِمْ وَضَاقَ بِهِمْ ذَرْعًا وَقَالُوا لَا تَخَفْ وَلَا تَحْزَنْ إِنَّا مُنَجُّوكَ وَأَهْلَكَ إِلَّا امْرَأَتَكَ كَانَتْ مِ