 به خوردن اموال مردم به ناحق می شود و سببي است براي فريب مردم و ترويج نادرست كالا، با اين كار بازار معاملاتي كساني كه بدون اين نوع قمار معامله مي‌كنند، كسادمي شود. من معتقدم که این کار حرام است از اين جهت دوست دارم خوانندگان را آگاه كنم كه اين كار حرام بوده و جایزه ي حاصل از آن نيز حرام است؛ زيرا از قماري به دست آمده است كه حرام است. بر تاجران  لازم است از اين گونه كارها پرهيز كنند.

 الله تعالي مي‌فرمايد:[ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَأْكُلُوا أَمْوَالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْبَاطِلِ إِلا أَنْ تَكُونَ تِجَارَةً عَنْ تَرَاضٍ مِنْكُمْ وَلا تَقْتُلُوا أَنْفُسَكُمْ إِنَّ اللَّهَ كَانَ بِكُمْ رَحِيمًا (٢٩)وَمَنْ يَفْعَلْ ذَلِكَ عُدْوَانًا وَظُلْمًا فَسَوْفَ نُصْلِيهِ نَارًا وَكَانَ ذَلِكَ عَلَى اللَّهِ يَسِيرًا (٣٠)]  

(اي‌كساني كه ايمان آورده‌ايد! اموال يكديگر را به باطل نخوريد، مگر اين كه تجارتي با رضايت شما انجام گيرد. و خودكشي نكنيد. الله نسبت به شما مهربان است. و هر كس اين عمل را از روي تجاوز و ستم انجام دهد، بزودي او را در آتشي وارد خواهيم كرد؛ و اين كار براي الله آسان است). «نساء/29 - 30»

اين كار از معاملات حلال نیست؛ بلكه در حكم قمار است كه الله آن را حرام نموده. زيرا اين كار موجب تصرف اموال مردم از راه باطل مي‌شود. چنين عملي اسباب كينه توزي و دشمني را بين مردم فراهم مي‌كند. 

الله تعالی مي‌فرمايد:[ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنَّمَا الْخَمْرُ وَالْمَيْسِرُ وَالأنْصَابُ وَالأزْلامُ رِجْسٌ مِنْ عَمَلِ الشَّيْطَانِ فَاجْتَنِبُوهُ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ (٩٠)إِنَّمَا يُرِيدُ الشَّيْطَانُ أَنْ يُوقِعَ بَيْنَكُمُ الْعَدَاوَةَ وَالْبَغْضَاءَ فِي الْخَمْرِ وَالْمَيْسِرِ وَيَصُدَّكُمْ عَنْ ذِكْرِ اللَّهِ وَعَنِ الصَّلاةِ فَهَلْ أَنْتُمْ مُنْتَهُونَ (٩١)] 

(اي كساني كه ايمان آورده‌ايد! شراب و قمار و بتها و ازلام (نوعي بخت‌آزمایي) پليد و از عمل شيطان است، از آنها دوري كنيد تا رستگار شويد. شيطان مي‌خواهد بوسيله شراب و قمار،  در ميان شما عداوت و كينه ايجاد كند. و شما را از ياد الله و نماز باز دارد آيا خودداري خواهيد كرد؟). «مائده/90 -91»

 از الله تعالی مي‌خواهيم ما و همهء مسلمانان را به رضايت خودش و مصلحت خودمان راهنمايي كند و از هر آنچه خلاف شريعت است در پناه خود حفظ کند. که او بخشنده و كريم است. وصلي الله علي نبينا محمّد و آله وصحبه.

شيخ ابن باز- مجموعه فتاوی و مقالات متنوعة

 (19/398)، و فتاواي اسلامي، (4/443-444)[13] صورتهاي ربا در معاملات قسطي[نسیه]

س: ملاحظه می شود برخي از شركت ها، وقتي كه فردي نيازمند به اسباب منزل يا ماشين يا منزل مسكوني نزدشان مي‌آيد و شركت آن كالا را در اختيار ندارد، شركت جنس را تهيه كرده و به صورت قسطي به فرد نيازمند مي‌فروشد و مبلغي را بعنوان سود دريافت مي كند. يا مي‌گويد: آن كالا را بخر، ما پولش را پرداخت مي‌كنيم. شركت بر اساس فاكتور پول را پرداخت مي‌كند و از مشتري پول را همراه با سودش دريافت مي‌كند، حكم اين كار چيست؟ 

ج: بدون ترديد كسي كه000/100ريال قرض بگيرد تا آن را با سود (8% ) در هر قسط پرداخت كند- درصد سود با طولاني كردن مدت بيشتر نشود يا به همان ميزان باشد- در هر دو صورت در حكم رباي نسيه و رباي اضافه است. البته ربا وقتي پليدتر مي‌شود كه با طولاني شدن مدّت سود پرداختي آن بيشتر شود و اين همان سود جاهليت است.

 الله تعالي مي‌فرمايد:[ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَأْكُلُوا الرِّبَا أَضْعَافًا مُضَاعَفَةً وَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ (١٣٠)وَاتَّقُوا النَّارَ الَّتِي أُعِدَّتْ لِلْكَافِرِينَ (١٣١)وَأَطِيعُوا اللَّهَ وَالرَّسُولَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ (١٣٢)] 

(اي كساني كه ايمان آورده‌ايد! ربا را چند برابر نخوريد و از (مخالفت فرمان) الله بپرهيزيد. تا رستگار شويد. و از آتشي بپرهيزيد كه براي كافران آماده شده است. و از الله و پيامبر اطاعت كنيد تا مشمول رحمت شويد). «آل عمران/ 132-131-130» 

 بدیهی است كه حيله و مكر در اين معامله، حيله و مكر برای حلال کردن حرام الله است. حيله و مكر با ذاتي كه خيانت چشمها و آنچه در دل ها مخفي است، همه را مي‌داند. واضح است كه فريب كاري در محرمات الهي، با اين تصور كه ظاهرش حلال است، باعث حلال شدن آنها نمي‌شود. زيرا هدف همان حرام است. و به كار گرفتن حيله، زشتي آن را بيشتر مي گرداند. زيرا حيله‌گر در دو گناه گرفتار مي‌شود.

 1-  فريب كاري با احكام شريعت و بازيچه گرفتن دين.

 2- مفاسد اين كار حرام كه با حيله، شرایط آن را فراهم کرده است.

فريب كاري در محرمات الهي، مشابهت با يهود است.

 رسول الله صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ  می فرماید:[ لَا تَرْتَكِبُوا مَا ارْتَكَبَتْ الْيَهُودُ؛ فَتَسْتَحِلُّوا مَحَارِمَ اللَّهِ بِأَدْنَى الْحِيَلِ] (مرتكب اعمال يهود نشويد؛ به اين صورت كه حرام الله تعالی را با کم ترین حيله‌اي حلال قرار دهيد.) [1]

فردي به كسي كه نياز به ماشين دارد مي‌گويد: به نمايشگاه برو، هر ماشيني را كه مي‌خواهي انتخاب كن من آن را برايت مي‌خرم سپس به صورت قسطی به تو می فروشم. 

يا به كسي كه به زمين نياز دارد مي‌گويد: نزد فروشنده ي زمين برو زمين را انتخاب كن. من آن را می خرم و به صورت اقساط به تو مي‌فروشم. 

يا به كسي كه كار ساختماني دارد و نياز به آهن دارد بگويد: به آهن فروشي برو، آهن مورد نيازت را بگير، من آن را می خرم و قسطي به تو مي‌فروشم. 

يا به كسي كه نياز به سيمان دارد بگويد: از سيمان فروشي سيمان مورد نيازت را بگير، من آن را مي‌خرم و به تو قسطي مي‌فروشم. 

 براي هر فرد با انصاف و بي‌غرض، مشخص است كه اين كار حيله ا‌ی در رباست؛ زيرا خريدار اين كالاها، قصد خريد نداشته، چه بسا كه خريد آن به فكرش نيز خطور نكرده و به خاطر رضاي الله هم اين كار را انجام نداده است . بلكه هدفش، رسيدن به همان سودي است كه نيازمند، بابت دير پرداخت مي‌پردازد. هر چه مدت پرداخت طولاني‌تر شود، سود هم بيشترمي‌شود.

 در واقع همان قرضي است كه سود همراه دارد ولي كالایي را واسطه قرار داده‌اند. از ابن‌عباس رضی الله عنهما پرسيده شد: شخصي به ديگري پارچه ي ابريشمي را به صد درهم فروخته و سپس همان پارچه را به50 درهم از او خريده است. فرمود: (معامله ي درهم در عوض درهم با سود است كه پارچه‌اي ابريشمي در آن داخل شده است).[2]

 ابن قيم در تهذيب السنن(5/103) مي‌گويد: (حرمت ربا، با حقيقت و معنايش است و حرمتش با تغيير اسم از بين نمي‌رود).

 اگر مسئله عينه را با اين مسئله مطابقت دهي خواهي ديد که اين مسئله به حيله ای در ربا نزديك‌تر است. معامله ی «عينه» نزد فقها اين است که: فردي كالایي را نسيه به ديگري بفروشد و تحویل دهد و قبل از دریافت قیمت کالا، دوباره همان كالا را ارزان تر، به نقد از او بخرد در 