ده‌روي است.

پس بر، ايشان واجب است كه حق و حقيقت را از كتاب و سنت باز شناسند نه از روي عادت مردم.

كاش مردم اين عادت را ترك كنند و فرهنگ تعزيه را بگونه‌اي ترتيب دهند كه هرگاه مصيبت‌ديده‌اي را چه در بازار، چه در مسجد و چه در هر جايي ببينند به او تعزيه بگويند. همچنين تعزيه را مخصوص نزديكان قرار ندهند؛ بلكه هر مصيبت‌زده‌اي را تسليت بگويند.

بعضي از مردم به موت بستگانشان اهميت نمي‌دهند و چه بسا با مرگ نزديكانشان خوشحال مي‌شوند و اين زماني است كه بين آنها و فاميلشان نزاع و درگيري بوجود آمده باشد؛ و در هنگام مرگ او مي‌گويند: سپاس براي الله كه ما را از اين فاميلمان راحت كرد.

پس تعزيه تنها بر مصيبت‌ديدگان است- همانگونه كه در حديث آمده است-: «مَنْ عَزّي مُصَاباً فَلَهُ مِثْلُ أجْرِهِ»[1]«هر كس شخصي مصيبت‌ديده‌اي را تعزيه بگويد همچون خود او مأجور مي‌گردد».

پس دقت كنيد كه در اين حديث پيامبرصَلَّى اللَّه عَلَيْهِ وَآله وَسَلَّمَ كلمه‌ي «مُصَاباً» را بكار برده و نفرموده است كه تعزيه مخصوص افرادي است كه عزيزِ خودشان را از دست مي‌دهند.

پس در اين گونه مسايل بر طلبه‌ها واجب است كه حقيقت را براي مردم روشن سازند، تا مردم بر هدايت گام بردارند.

شيخ ابن عثيمين- مجموع فتاوا و رسايل (17/373).
--------------------------------------------------------------------------------
[1]. ترمذي (1073)، ابن ماجه (1602)، مسنى البزار(1632). بيهقي در «الكبير» (6880) با سندي ضعيف. اين حديث موقوفاً نيز روايت شده است. (فيض‌القدير) 6/179).[28] حكم اجاره كردن قاريِ قرآن تا براي روح ميت قرآن بخواند.

س: اجاره كردن قاري براي خواندن قرآن و ايصال ثواب آن به روح ميت چه حكمي دارد؟

ج: اين عمل، بدعت است و در آن هيچ ثوابي براي خواننده و ميت وجود ندارد، چون خواننده بخاطر كسب مال دنيا قرآن مي‌خواند.  هر عمل صالحي كه به قصد دنيا انجام داده شود موجب تقرب به سوي الله نمي‌شود و در نزد باري تعالي هيچ ثواب و مزدي نخواهد داشت؛ بنابراين، عمل مذكور ضايع مي‌باشد و نتيجه‌اي جز اتلاف مال از سوي ورثه در پي نخواهد داشت. پس بايد از اين عمل دوري جست، چون بدعت است.

شيخ ابن عثيمين- فتاوايي در احكام جنايز. ص(222) جمع و ترتيب: فهد السليمان[29] حكم مصافحه و بوسيدن يكديگر در هنگام تعزيه

س: آيا مصافحه و بوسيدن يكديگر در هنگام تعزيه سنت است؟

ج: مصاحفه و بوسيدن در وقت تعزيه سنت نيست، ولي مصافحه به هنگام ملاقات سنت مي‌باشد؛ پس هرگاه شخص مصيبت‌زده‌اي را ديدي و به او سلام گفتي و مصافحه‌اش نمودي، بر سنت عمل كرده‌اي- به خاطر ملاقات و نه بخاطر تعزيه- ليكن مردم به آن عادت كرده‌ اند و آن را سنت مي‌پندارند؛ پس شايسته است كه بدانند؛ اين عمل سنت نيست. اما اگر صرفاً آن را عادتي از عادات بدانند و به سنت بودن آن معتقد نباشند، چنين كاري بدون اشكال است، ولي باز هم بنده از آن مطمئن نيستم و معتقدم كه ترك آن بهتر است.

باز در اينجا مسئله‌ي ديگري وجود دارد كه بايد به آن توجه نمود و آن اين كه: مقصود از تعزيه، تقويت روحي به فرد مصيبت‌ ديده بر صبر و شكيبايي است و تعزيه همچون عرض تبريك و شادباش نيست كه بمناسبت‌هاي مختلف گفته مي‌شود. پس مناسبت مرگ اين است كه به افراد مصيبت ديده تعزيه گفت، يعني او را به صبر و اميد ثواب از سوي الله تعالي ترغيب نمود، ولي امروزه بسياري از مردم تعزيه را به شكل تهنيت و تبريك درآورده و گروه گروه به سوي نزديكان ميت مي‌آيند و براي آنان مكان مخصوصي در نظر گرفته مي‌شود و چه بسا در‌ آنجا صندلي‌هايي نصب نموده و لامپ‌هايي روشن كرده مي‌شود كه همه‌ي اين كارها برخلاف روش سلف صالح است، چون آنها براي تعزيه جمع نمي‌شدند و اعمالي از قبيل روشن كردن چراغ و... را انجام نمي‌دادند.

علماي ما صراحتاً به كراهت اين عمل فتوا داده‌اند. در كتاب «المنتهي» و شرح آن آمده است:‌ « نشستن و جمع شدن در يك مكان براي تعزيه و تسليت به فرد مصيبت ديده مكروه است». در كتاب «اقناع» و شرح آن نيز همچنين مطلبي ديده مي‌شود. امام نووي در «شرح المهذّب»[1]گفته است : «واما درباره‌ي نشستن براي تعزيه، امام و ساير علما به مكروه بودن آن فتوا داده‌اند... اين علما گفته‌اند: نشستن خانواده‌ي ميت در منزل، تا تعزيه‌كنندگان نزد آنان بيايند امري مكروه است، بلكه اينان بايد بدنبال كار و حوائج روزمرّه‌‌ي خود بروند و كساني كه آنها را مي‌بينند به آنان بايد تسليت بگويند و مكروه بودنِ جمع‌شدن براي تعزيه براي مردان و زنان يكسان است.

شيخ ابن عثيمين- فتاوايي در احكام جنايز.ص(341، 342) جمع و ترتيب: فهد السليمان
--------------------------------------------------------------------------------
[1]. معروف به كتاب «المجوع» (5/270، 271).[30] حكم رفتن به تعزيه و نشستن در مجلس آن

س: رفتن به خانه‌ي خانواده‌ي ميت به قصد تعزيه چه حكمي دارد؟

ج: اين عمل هيچ اساس و ريشه‌اي در سنت ندارد؛ ليكن اگر انسان از نزديكان خانواده‌ي ميت باشد و مي‌ترسد كه اگر نرود ممكن است قطع صله‌ي رحم بوجود آيد، در اين صورت اشكالي ندارد كه به آن جا برود؛ ولي براي خانواده‌ي ميت لازم نيست كه در خانه بنشينند و از تعزيه‌كنندگان پذيرايي نمايند، چون بسياري از سلف اين عمل را جزئي از نوحه خواني مي‌دانستند. اين بزرگواران به هنگام مصيبت دروازه‌ي خانه را مي‌بستند و مردم در بازار و يا مسجد به آنان تعزيه مي‌گفتند.

پس در اين جا دو مسئله وجود دارد:

1-رفتن به خانه‌ي خانواده‌ي ميت، و اين عمل جايز نيست، مگر آن كه انسان از نزديكان خانواده‌ي ميت باشد و خطر قطع صله‌ي رحم وجود داشته باشد.

2- نشستن و مجلس گرفتن براي استقبال از تعزيه‌كنندگان و اين عملي است كه در اسلام هيچ پايه و اساسي ندارد، بلكه عده‌اي از بزرگان سلف آن را نوحه‌خواني دانسته‌اند.

  شيخ ابن عثيمين- مجموعه فتاوا و رسائل(17/342).[46] اعلاميه ي «انجمن مباحث علمي و افتا» در عقايد مذهب مرجئه، و ديدگاه شيخ الاسلام«ابن تيميه» در مورد ايشان

الحمدلله وحده، والصلوة والسلام علي من لا نبي بعده... و بعد: انجمن دائمي مباحث علمي و افتا از چندين سؤال كننده استفاء اتي را دريافت نمود كه اين سؤالات بصورت امانت نزد «هيئت بلند پايه ي علما» با شماره هاي ذيل موجود هستند، شماره(5411) مورخه ي 7/11/1420هـ. شماره(1026) مورخه ي 17/2/1421هـ . شماره(1016)مورخه ي 7/2/1421هـ . شماره(1395) مورخه ي 8/3/1421هـ  شماره(1650) مورخه ي 17/3/1421هـ . شماره(1893) مورخه ي 25/3/1421هـ . شماره(2106) مورخه ي 7/4/1421هـ . 

موضوع سؤالات: در اين اواخر عقايد مرجئه به صورت مخفي در حال شكل گيري است. تعداد زيادي از نويسندگان براي اين منظور دست بكار شده اند، با اين شيوه كه سخنان شيخ الاسلام ابن تيميه، را بصورت قطع و بريده نقل مي كنند؛ كه خيلي از مردم در تعريف ايمان به اشتباه مي افتند.

تلاش اين گروه بر آن است تا ايمان و عمل را دو مقوله ي جداي از هم معرفي كنند بدين صورت كه در تعريف ايمان مي گويند: ايمان عبارت است از تصديق قلبي منهاي عمل؛ يا ايمان: تص