a class="text" href="w:text:751.txt">روش شرعي براي اثبات دخول ماه رمضان</a><a class="text" href="w:text:752.txt">آيا تمام مسلمانان مي توانند با رؤيت هلال رمضان در يك مكان روزه بگيرند و يا عيد كنند؟</a><a class="text" href="w:text:753.txt">شخصي 28 روز از رمضان را در غير از شهر خود كامل كرده و سپس هلال شوال رؤيت مي شود</a><a class="text" href="w:text:754.txt">حكم روزه براي تارك نماز</a><a class="text" href="w:text:755.txt">روزه گرفتن براي افراد تارك نماز چه حكمي دارد؟</a></body></html> [1 ] حكم روزه و حكم تارك آن.

س: روزه گرفتنِ ماه رمضان چه حكمي دارد؟

ج: روزه ي ماه مبارك رمضان بدليل نص كتاب، سنت، و اجماع مسلمين فرض است، الله تعالي مي فرمايد:[ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ (١٨٣) ] ( بقره:183)

«اي كساني كه ايمان آورده ايد روزه بر شما فرض شده است همانگونه كه بر كساني كه پيش از شما بوده اند فرض بوده است باشد كه پرهيزگار شويد.»

 [شَهْرُ رَمَضَانَ الَّذِي أُنْزِلَ فِيهِ الْقُرْآنُ هُدًى لِلنَّاسِ وَبَيِّنَاتٍ مِنَ الْهُدَى وَالْفُرْقَانِ فَمَنْ شَهِدَ مِنْكُمُ الشَّهْرَ فَلْيَصُمْهُ]  

«ماه رمضان همان ماهي است كه قرآن در آن نازل شده است تا مردم را راهنمايي كند و نشانه ها و آيات روشني از ارشاد باشد و ميان حق و باطل جدايي افكند، پس هر كس از شما فرا رسيدن اين ماه را دريابد بايد كه آن را روزه بگيرد.» (بقره:185)

پيامبر اكرم صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فرموده است:[ بُنِيَ الإسلام علي خمس: شهادةِ أن لا إله إلا الله، و أنّ محمداً رسول الله، و إقام الصلاة، و ايتاءِ الزكاة، و صومِ رمضان، وحج بيت الله الحرام.][1] 

اسلام بر پنج پايه استوار است:

- گواهي به اين كه هيچ معبود بر حقي جز «الله» وجود ندارد و محمد صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فرستاده ي اوست.

- بر پا داشتن نماز 

- دادن زكات 

- روزه گرفتن ماه  رمضان

- حج بيت الله( براي افراد توانمند)

رسول اكرم صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ  فرموده است:[ إذا رَأَيْتُمُوهُ فصُوموا][2]

با رؤيت هلال، رمضان را روزه بگيريد.

به اجماع مسلمانان روزه ي ماه رمضان فرض است و روزه از اركان دين اسلام مي باشد، پس هر كس منكر فرضيت آن شود كافر مي گردد؛ مگر افرادي كه از كشورهاي اسلامي فاصله دارند و از احكام اسلام خبرندارند، براي اين افراد ابتدا بايد حكم روزه و ساير احكام تعريف شود، چنانچه پس از اطلاع و آگاهي باز هم بر انكار آن اصرار بورزند به كافر بودنشان حكم كرده مي شود. اما كسي كه از روي تنبلي و سهل انگاري آن را ترك مي كند خطر بزرگي در كمينش نشسته است. تا جايي كه بعضي از علما او را كافر گفته اند، ولي راجح اين است كه تارك روزه كافر نمي گردد؛ بلكه فاسق است.

  شيخ ابن عثيمين- مجموع فتاوي و رسائل( 19/11)
--------------------------------------------------------------------------------
[1] . بخاري (8) و مسلم (16) با الفاظ نزديك به هم 
[2] . بخاري(1900) و مسلم(1080-1081)[2 ] سن روزه گرفتن براي پسران و دختران.

س: لطفاً سن تكليف پسران و دختران را توضيح دهيد؟

ج: تكليف، با بلوغ و عقل محقّق مي گردد، پس هر گاه انسانِ عاقل به بلوغت، برسد مكلف محسوب مي شود چه مرد باشد، چه زن؛ از آن پس احكام شريعت بر او لازم مي شوند. البته علايم بلوغ در پسران و دختران متفاوت است.

علايم بلوغ:

- قاعدگي و باردار شدن علامت بلوغ دختران است حتي اگر زود تر از سن پانزده سالگي اين اتفاق برايشان رخ دهد.

-  انزال در خواب يا بيداري همراه با شهوت، اعم از پسر و دختر؛ اگر چه قبل از سن پانزده سالگي باشد.

- روييدن موي زير ناف.

-  رسيدن به سن پانزده سالگي براي پسر و دختر.

 وبالله التوفيق، وصلي الله علي نبينا محمد و آله وصحبه وسلم

 فتاواي انجمن دايمي مباحث علمي وافتا(10/146)[3 ] حكم روزه ي رمضان براي افراد خردسال.

س: كودك خردسالم در ماه رمضان بر گرفتن روزه اصرار دارد و مي دانم كه به علت كمي سنّ روزه برايش مضر است اما همچنان بر گرفتن آن اصرار دارد، آيا اجازه دارم با او تند برخورد كنم تا روزه نگيرد؟

ج: فرزند شما اگر به سن تكليف نرسيده است روزه بر او واجب نيست، ولي اگر مي تواند بدون تحمل مشقت و سختي روزه بگيرد به روزه گرفتن وادارش كنيد، زيرا صحابه فرزندان خردسال خود را به روزه وادار مي نمودند.[1]

تا جايي كه بعضي از كودكان در اثر سختيِ روزه گريه مي كردندو صحابه به آنان اسباب بازي مي دادند تا با آن خود را مشغول كرده و سختي روزه را احساس نكنند. ولي اگر ثابت شود كه روزه برايش ضرر دارد، بايد كودك را از روزه گرفتن منع نمود، بدليل اين كه الله تعالي ما را از سپردن اموال كودكان به دست آنان منع نموده است زيرا بيم آن مي رود كه مالش را هدر دهد. پس دقت كنيد وقتي كه الله تعالي مسلمانان را از سپردن مال كودكان به آنان منع نموده تا از ضرر و زيان مالي در امان باشند، پس به طريق اولي بايد  ضرر هاي جسمي را از آن ها دور كرد، ولي باز هم نبايد براي جلوگيري، از روش سخت گيرانه استفاده كرد زيرا سخت گيري در امر تربيت كودكان كاري پسنديده و جالب نيست.

 شيخ ابن عثيمين- فقه العبادات- ص (225)
--------------------------------------------------------------------------------
[1] . بخاري(1960). مسلم( 1136). وغيرهما [4 ] حكم تبريك گفتن فرا رسيدن ماه رمضان.

س: تبريك و شاد باش گفتن به يكديگر، به مناسبت حلول ماه رمضان بوسيله ي ملاقات حضوري يا از طريق نامه، تلفن و يا پيام كوتاه چه حكمي دارد؟ آيا تبريك گفتن اصلي در شريعت دارد؟

ج: اين گونه تبريك ها و شاد باش گوئي ها جايز است، زيرا دعاي خيري است كه اميد به اجابت آن وجود دارد؛ در اين لحظات مردم به علت فرا رسيدن مناسبت وي‍ژه اي اظهار خوشحالي مي كنند، و اين كار نوعي ياد آوري به فضيلت اين مناسبت و مناسبتهاي ارزشمند ديگر مانند عيد فطر، عيد قربان و... است.

  علامه ابن رجب براي جواز اين كار چنين استدلال كرده است: پيامبر اكرمصَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حلول ماه رمضان را به يارانش مژده مي داد.[1]

پس مي توان استدلال كرد كه اين شاد باش گوئيها در زمان قديم نيز مرسوم بوده است. بنابراين تبريك گفتن، چيز جديدي نيست كه از آن تعجب كنيم، بلكه اين كار دعاي خير است.

 شيخ ابن جبرين- در تاريخ 14/10/1423هـ. ق
--------------------------------------------------------------------------------
[1] . لطائف المعارف(279)[5 ] نيت روزه

س: آيا نيت روزه ي رمضان بصورت عام  براي تمام روزهاي رمضان كفايت مي كند؟

ج: معلوم است هر شخصي كه در آخر شب براي صرف سحري بر مي خيزد قطعاً نيت روزه داشته، زيرا شخص عاقل هر كاري را به اختيار خودش انجام مي دهد و انجام هيچ كاري بدون اراده ممكن نيست و اراده همان نيت است، معمولاً انسان در وقت سحر به نيت روزه شدن در فردا غذا مي خورد. ولي چنانچه منظور شخصي، تنها خوردن باشد كه قبلاً در اين وقت عادت به غذا خوردن نداشته است اين هم نوعي نيت محسوب مي شود.

اما سؤالي كه اينجا مطرح مي شود اين است كه فرضاً شخصي در يكي از روزهاي رمضان قبل از غر