 به وجود می‌آید چون انسان هنگامی که عصبانی می‌گردد، غده مخاطی – ملکة غده‌ها – دستور و طلب چربی نموده و به کبد امر نموده، تا مقدار فراوانی قند به وی برساند آن هم مقدار زیادی قند عرضه می‌دارد، و نهایتاً در خون قند افزایش یافته، به همین سبب است که دانشمندان گفته‌اند : قند خون غالباً پس از انفعال بسیار شدید ایجاد می‌گردد.
دیگر اینکه عصبانیت شدید به بالا رفتن چربی خون و به سفت شدن رگ‌ها و به بیماری‌های قلبی می‌انجامد.
و انفعالات و هیجانهای شدید مانع حرکت روده‌ها می‌گردد، فردی که از لحاظ ذهنی عصبی باشد با بی‌تحرکی مزمن و همیشگی درگیر است، بی‌تحرکی مزمن نیز سبب پوسیدگی و پوکی و در پایان به سرطان‌های روده منجر می‌گردد.
اما بزرگترین خطر انفعالات شدید، دستگاه مصونیت در انسان را تضعیف می‌نمود، و با ضعف دستگاه مصونیت میکروب‌ها و باکتری‌های بیماری‌زا نیز فعال می‌گردند، زیرا دستگاه مصونیت از امراض میکروبی و سرطانی جلوگیری به عمل می‌آورد.
نود و نه درصد از بیماران مبتلا به ایدز دارای سرطان می‌باشند، چون دستگاه مصونیت فعالیت خود را از دست داده و سلول‌های [سرطانی] نیز رشد بی‌پایان خود را به انجام رسانده‌اند.
لذا بردباری مهمترین و برترین اخلاق می‌باشد، و پیامبر(ص) از عصبانیت نهی نموده است، از ابوهریره روایت شده است که مردی نزد پیامبر آمد و به پیامبر گفت مرا توصیه و پند دهید، پیامبر فرمود : «خشمگین مشوید» چند بار خواسته خود را تکرار کرد، باز پیامبر فرمود : خشمگین مشوید.(1) 
حلم و بردباری خُلق بسیار عالی و برتری است، و توحید بر بردباری و علم کمک شایانی می‌نماید، چون اگر بر این باور باشید که تمام امور در سلطه قدرت خداوند است – و تمام افعال خداوند از روی حکمت بوده، و هر آنچه خداوند اراده نماید انجام پذیرد و هر چیزی انجام پذیرفته باشد خداوند خواسته است، و اراده وی منوط به حکمت مطلق و حکمت مطلق نیز مربوط به خیر مطلق است، و هر آنچه خداوند بخواهد به وجود آید و هر آنچه خداوند نخواهد به وقوع نپیوندد – پس با این توحید و یاور سبب آرامش و سلامتی خود را فراهم نموده‌اید.
توحید راحتی، آرامش، اعتماد، پیشگیری و تندرستی است.
و خداوند می‌فرماید :
(الذی خلقنی فهو یَهْدینِ* وَالَّذِی هُوَ بُطْعِمُنَی وَ یسقِینِ* و اِذا مَرِضْتُ فَهُوَ یَشْفِینِ* وَالَّذی یُمِیتُنی ثُمَّ یَحْیینِ* وَالّذی أطمَعُ اَنْ یغفِرلی خطبئتی یَوْمَ الدِّینِ)(2) 	(شعرا : 78-82)
همچنانکه خداوند ذکر کرده است، ابراهیم نگفته است، و مرا بیمار نموده و شفایم می‌دهد. در آیه [مذکور] بیماری به انسان نسبت داده شده است و انسان به علت ضعف توحید دچار اضطراب و افسردگی می‌گردد، و اسباب کینه و خشم او از شرک سرچشمه می‌گیرد. 
*          *          *
--------------------------------------------------------------------
1) بخاری (5765).
2) (پروردگارجهانیانی) که مرا آفریده است، همو مرا هدایت و راهنمایی می‌نماید * آن کسی است که او مرا می‌خوراند و می‌نوشاند * و هنگامیکه بیمار شوم او است که مرا شفا می‌دهد * و آن کسی است که مرا می‌میراند و سپس مرا زنده می‌گرداند * و آن کسی است که امیدوارم در روز جزا گناهم را بیامرزد.<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:38.txt">خواب صبحگاهی (زودهنگام)</a><a class="text" href="w:text:39.txt">خواب شبانگاهی از نشانه‌ها و آیات خداوند است</a><a class="text" href="w:text:40.txt">بر پهلوی راست خوابیدن</a><a class="text" href="w:text:41.txt">خواب طولانی</a></body></html>آنکه به مطالعه کلام خداوند و سنت نبوی را می‌پردازد، از خلال آیات و احادیث متعددی استنباط می‌نماید، که خداوند و رسول او همواره به زود خوابیدن و زود بیدار شدن ترغیب می‌نمایند، و قرآن نیز می‌فرماید :
وَ جَعلنا نو مکم سُباتاً 	(نبأ : 9)
و [آیا] خوابتان را مایة آرامش و آسایشتان نکرده‌ایم؟ و در جایی دیگر می‌فرماید : 
و قرءآنَ الفجر اِنّ قرآنَ الفجر کان مشهوداً 	(اسراء : 78)
و نماز صبح را بخوان، بی‌گمان نماز صبح بازدید می‌گردد.
و از پیامبر روایت شده است که فرمود : پروردگارا صبحگاهان را برای امتم مبارک گردان.(1) 
از عایشه روایت شده است که پیامبر فرمود : دو رکعت نماز صبح از دنیا و مافیها بهتر است.(2) 
از عبدالله بن مسعود نقل است که، فرمود : پیامبر ما را از شب‌نشینی بعد از نماز عشاء بازداشت، ولیکن بیداری و نشستن جهت طلب علم جایز است، و بخاری در صحیح خود، - باب شب‌نشینی در طلب علم – احادیثی را در این زمینه ذکر نموده است(3) ، اما بیدار ماندن در شب در غیر طلب علم، جزو سنت نبوی شریف نیست، و نباید بعد از نماز عشاء جز برای طلب علم اجتماع نمود، گویا اینکه پیامبر از ما خواسته است که زود بخوابیم و زود هم از خواب برخیزیم، و خداوند نیز می‌فرماید : «و قرآن الفجر» و در برخی تفاسیر در تفسیر این آیه به معنی تلاوت قرآن در نماز صبح معنی شده است. 
دانشمندان اظهار می‌دارند که بیشترین مقدار گاز اوزون در هنگام طلوع فجر می‌باشد و این مقدار تا هنگام طلوع خورشید تدریجاً به نابودی و اتمام می‌گراید، و این گاز تأثیر بسزایی بر دستگاه عصبی داشته و نیز سبب نشاط عمل فکری و عضلانی می‌گردد، و این واقعیت روشن و آشکاری است هر آنکه بعد از طلوع خورشید در بستر خویش بماند در طول روز احساس خستگی و کمبود انرژی می‌نماید.
مطلب دیگر، مقدار اشعه ماوراء بنفش هنگام طلوع آفتاب نسبت به سایر اوقات دیگر بیشتر است. و این اشعه ماوراء بنفش پوست را بر ساختن ویتامین (د) وادار می‌نماید، و ویتامین (د) خود به ایجاد کلسیم در استخوان‌ها کمک می‌نماید، بیگمان خوابیدن تا بعد از طلوع خورشید باعث پوکی استخوان و ضعف استخوان‌بندی می‌گردد
سوم : زود بیدار شدن مانع خواب طولانی [متوالی] می‌گردد، چون هشت ساعت خواب پیاپی رشد جسم و تعداد نبضات قلب را به کمترین حد رسانده و خون به کندی در رگ‌ها جریان می‌یابد، و در این هنگام مواد چربی در دیواره رگ‌ها رسوب می‌نماید، و هم‌چنین سبب تنگی رگها و سینه ‌درد می‌گردد، و بیداری تا هنگام نماز فجر مانع خواب طولانی می‌گردد، پس اگر ممکن باشد [و می‌بایست چنین باشد] که خواب در دو نوبت – قبل از نماز صبح و بعد از طلوع آفتاب – انجام گیرد.
دگر نکته اینکه، در جسم ماده‌ای به نام کورتیزول یافت می‌شود که انرژی را در جسم و مقدار قند خون را افزایش می‌دهد، و این ماده هنگام فجر به بالاترین درجه خود می‌رسد، و علاوه بر اینها توان کلیه، دستگاه‌ها و اندام‌های انسان را افزایش می‌دهد، و مقدار آن در هنگام فجر به بیست درجه می‌رسد و سپس به هفت درجه تقلیل می‌یابد.
مطالب مذکور بیانگر این است که این کتاب کریم و سنت نبوی شریف از جانب خداوند واحد می‌باشد.
-----------------------------------------------------------------
1) ترمذی (1212) و ابوداود (2606) و ابن ماجه (2236) از صخر عامدی.
2) مسلم (725)، ترمذی (416)، نسائی در سنن کبری (1452) و احمد (26330).
3) ابن ماجه (703) روایت نموده است.دانشمندان می‌گویند : خواب بزر