رفته  است  با  نماز  خواندن  برگورمرده‌که  بارها  پیامبر صلی الله علیه و سلم    آن  را  انجام  داده  است فرق  بسیار  دارد.  
--------------------------------------------------------------------------------
[1] -‌چهار  تکبیر کنایه  از  نماز  میت  است ‌که  چهار  بار  تکبیر  دارد.نما‌ز  خواندن  بر  مرده ای که  غا‌یب  می‌با‌شد

می‌توان  بر کسی‌ که  در  شهر  دیگری  مرده  است  نماز  خواند،  خواه  آن  شهر  دور  باشد  یا  نزدیک‌.  درآن  صورت  نماز گزار باید  روبه قبله  و با  قصد  و نیت  نماز خواندن  بر  آن  میت‌،  نماز خود  را  بخواند،  حتی  اگر آن  شهری ‌که  مرده  در  آنجا  است  در  جهت قبله  هم  نباشد.  نمازگزار  همان  افعال  و  حرکاتی‌که  در  نماز  خواندن  بر  میت  حاضر  انجام  می‌دهد  برای  نماز  بر  میت  غایب  نیز  انجام  می‌دهد.  زیراگروه  محدثین  از  ابوهریره  روایت  کرده‌اند  که‌:  همان  روزکه  نجاشی  پادشاه  حبشه  فوت  کرده  بود،  پیامبر صلی الله علیه و سلم   به  مردم  خبر  داد  وآنان  را  به  "‌مصلی =  نمازگاه  خارج  شهر  بیرون  برد  و  یاران  خود  را  به  صف‌کرد  و  چهار  تکبیر  زد.  (‌بدینوسیله  برنجاشی  نماز  خواند)‌.  ابن  حزم‌گفته  است‌:  “‌می‌توان  بر  میت  غایب  نماز  جماعت  خواند.  چه  پیامبر صلی الله علیه و سلم   بر  نجاشی  نماز  خواند  و  حال  آنکه  او  در  سرزمین  حبشه  فوت‌کرده  بود  و  یاران  پیامبر صلی الله علیه و سلم   نیز  همراه  او  بر  نجاشی  نماز  خواندند  و  این‌کار  اجماع  است  از  پیامبر صلی الله علیه و سلم   و  یاران  اوکه  تخطی  از  آن  جایز  نیست‌“‌.

ابوحنیفه  و  امام  مالک  با  نماز  خواندن  بر  میت  غایب  مخالفت‌کرده  و  دلیل  معتبری  برای  آن  ندارند.نما‌ز  خواندن  بر  میت  در  مسجد

اگر  اطمینان  باشد  که  جنازه  مسجد  را  آلوده  نمی‌کند،  نماز  خواندن  بر  وی  در  مسجد  اشکالی  ندارد،  زیرا  مسلم  از  حضرت  عایشه  روایت‌کرده  است‌:"‌که  پیامبر صلی الله علیه و سلم   در  مسجد  بر  جنازه  سهیل  بن  بیضاء  نماز  خواند“‌.  و  یاران  پیامبر صلی الله علیه و سلم    در  مسجد  بر  جنازه  ابوبکر  و  عمرنماز  خواندند  بدون  اینکه‌کسی  آن  را  انکارکرده  باشد.  زیرا  نماز  میت  هم  مانند  دیگر  نمازها،  است‌.  امّا  ابوحنیفه  و  مالک  بدلیل  حدیث‌:" من صلى على جنازة في المسجد فلا شئ له  [‌هرکس  در  مسجد  بر  جنازه‌ای  نماز  بخواند  پاداشی  به  وی  نمی‌رسد]"‌.  نماز  میت  را  درمسجد  مکروه  می‌دانند.  ولی  این  حدیث  ضعیف  است  وفعل  پیامبر صلی الله علیه و سلم    و  فعل  اصحاب  پیامبر صلی الله علیه و سلم    با  آن  تعارض  دارد.  

امام  احمد  بن  حنبل‌ گفته  است‌:  این  حدیث  ضعیف  است‌،  زیرا  تنها  "‌صالح‌“  مولای  “‌توامه‌”  آن  را  روایت  کرده  که  او  ضعیف  است‌.  ولی  علمای  حدیث  گفته‌اند:  در  نسخه‌های  صحیح  و  مشهور  "‌سنن  ابوداود"‌،  به  جای  "‌فلا  شیی‌ء  له‌“‌،  “‌فلا  شیی‌ء  علیه‌”  (‌بر  وی‌گناهی  نیست‌)  نوشته  شده  و  آن  را  "‌صحیح"‌،  دانسته‌اند.

 ابن  القیم‌گفته  است‌:  رهنمود  همیشگی  پیامبر صلی الله علیه و سلم    آن  نبوده  است‌که  درمسجد  بر  جنازه  نماز  بخواند،  بلکه  بیرون  ازمسجد  بر  جنازه  نمازمی‌خواند  مگراینکه  عذری بوده  باشد.  چه  بسا  پیش  آمده  باشدکه  در  مسجد  بر  جنازه  نماز  خوانده  باشد،  

همانگونه  که  بر  جنازه  ابن  البیضاء  نماز  خواند.  بهرحال  هر  دو  صورت  جایز  است  ولی  نماز  خواندن  بر  میت  بیرون  از  مسجد  بهتراست‌.  نما‌ز  خواندن  بر  جنا‌زه  در گورستا‌ن

جمهور  علماء  نماز  خواندن  بر  میت  را  در  میان ‌گورستان  مکروه  دانسته‌اند  و آن  را  از علی  بن  ابیطالب  و  عبدالله  بن  عمرووابن  عباس  روایت‌کرده‌اند  وعطاء  ونخعی  و  شافعی  و  اسحاق  و  ابن  المنذر  نیز  چنین  رای  داده‌اند.  زیرا  پیامبر صلی الله علیه و سلم    گفته  است‌:" الارض كلها مسجد، إلا المقبرة والحمام    [‌در  هر  جای  زمین  می‌توان  نماز  خواند  مگر  در  گورستان  و  حمام‌]‌’‌’‌.  و  در  روایتی  از  امام  احمد  آمده  است‌که  این‌کار  اشکالی  ندارد،  زیرا  پیامبر صلی الله علیه و سلم    بر  قبری  در  میان‌گورستان  نماز  خوانده  است‌.  ابوهریره  در  وسط  گورستان  “‌بقیع‌”  برقبر  حضرت  عایشه  نمازخواندکه  عبدالله  بن  عمردرآنجا  حضور  داشت  و  عمر  بن  عبدالعزیز  نیز  چنین‌کرده  است‌.زنان  می‌توانند  بر  جنازه  نماز  بخوانند  

زنان  نیز  همچون  مردان  می‌توانند  بر  جنازه  نماز  بخوانند.  خواه  بصورت  انفرادی  یا  همراه  جماعت‌.  عمر  بن  خطاب  منتظر  مادر  عبدالله  ماند  تا  اینکه  او  بر  عتبه  نماز  گزارد.  حضرت  عایشه  دستور  دادکه  جنازه  سعد  بن  وقاص  را  پیش  او  بیاورند  تا  بر  وی  نماز  بگزارد.  نووی‌گفته  است‌:  و  شایسته  است‌که  جماعت  در  نماز  میت  برای  زنان  نیز  سنت  باشد.  همانگونه‌که  در  نمازهای  جماعت  برایشان  سنت  است‌.  حسن  بن  صالح  وسفیان  ثوری  و  احمد  و  حنفی‌ها  نیزچنین‌گفته‌اند  وامام  مالک‌گفته  است  که  زنان  باید  نماز  میت  را  بصورت  انفرادی  بخوانند.چه‌کسی  شایسته  است  بر  جنازه  میت  نماز  بخواند؟

درباره  شایسته‌ترین  کسی‌ که  بر  جنازه  میت  نماز  بخواند  در  میان  فقها  اختلاف  است‌:  بعضی  گفته‌اند:  شایسته‌ترین ‌کس  برای  اینکار  به  ترتیب  اول  “‌وصی‌”  سپس  امیر و حاکم  و بعد  از آن  پدر یا  جد  یا  نیا  و  بعد  از آن  پسر یا  نوه  و بعد  از آن  نزدیکترین  خویشاوندان  به  ترتیب  می‌باشد.  حنبلی‌ها  و  مالکیه  نیز  چنین  رای  داده‌اند.  برخی  دیگر گفته‌اند:  شایسته‌ترین‌ کس  برای  نماز  میت  به  ترتیب‌:  اول  پدر  میت‌،  سپس  جد او،  سپس  پسر او،  سپس  نوه  پسری  اوسپس  برادرمیت  سپس  پسر  برادر،  سپس  عموی  او،  سپس  پسرعموی  او  می‌باشد.  به همانگونه‌ که  درجه  خویشاوندی  نیز  بهمین  ترتیب  است‌.  اینست  مذهب  امام  شافعی  و  ابویوسف  از  پیروان  ابوحنیفه‌.  لیکن  ابوحنیفه  و  محمد  بن  الحسن  گفته‌اند:  شایسته‌ترین  کس  برای  نماز  میت  اول  حاکم  اگر  حاضرباشد،  سپس  قاضی‌،  سپس  امام  و  حاکم  محلی‌،  سپس  اگر  میت  زن  باشد  سرپرست  او  سپس  خویشاوندان  به  ترتیب  نسبت  فوق‌که  ذکرشد.  ولی  اگر  پسر  و  پدر  میت  هر  دو  حاضر  باشند،  پدر  بر  پسر  مقدم  است‌.  مقد‌مه مترجم بر چاپ د‌وم فقه‌ السنه 

“‌یا ایها الذین آمنوا اتقوا الله و قولوا قولاً سدیداً یصلح لكم اعمالكم و یغفرلكم ذنوبكم و من یطع الله و رسوله فقد فاز فوزاً عظيما“‌. 
الحمد لله رب العالمین و الصلاه والسلام علی محمد و آله و اصحابه و من تبعهم باحسان الی یوم الدین و بعد: 
در حقیقت ‌كتاب فقه السنه تالیف استاد بزرگوار شیخ سید سابق از جمله بهترین كتابهایی است‌ كه درموضوع خویش تالیف یافته است‌، چون‌ كتابی است‌ كه ابواب و فصل‌بندی بسیار نیكو و شیوه و اسلوب بسیار خوبی دارد و از تعقیدات و پیچیدگی های معمولی‌ كتب فقهی بدور است و این امر سبب روی آو