خ  می‌شوند]"‌.  زنی‌گفت‌:  دوتا  بچه  چطور؟  اوگفت‌:  دو  تا  هم‌.موجبا‌ت  غسل  
پنج  چیز غسل  را  واجب  می‌كند: 

ا‌ول:‌ خارج  شدن ‌منی  از  روی  شهوت  در  خواب  یا  بیداری‌،  خواه  مرد  یا  زن  باشد،  همه‌ي فقهاء  بر  این  مطلب  اتفاق  دارند،  زیرا  ابوسعید گفته  است‌ كه  پیامبر  صلی الله علیه و سلم، فرمود: "  (الماء من الماء [‌آب  از آب  است  = غسل  بوسیله‌ي انزال  واجب  می‌شود]"‌‌.  مسلم  آنرا  روایت‌كرده  است‌.  از ام سلمه  رضی  الله  عنها  روایت  است‌:" أن أم سليم قالت: يا رسول الله إن الله لا يستحي من الحق، فهل على المرأة غسل إذا احتلمت؟ قال: (نعم، إذا رأت الماء) ‌ [‌ام  سلیم‌ گفت‌:  ای  رسول  خدا  درباره‌ي سوال  حق  نباید  خجلت ‌كشید،  آیا  اگر زن  احتلام  شود،  غسل  بر  وی  واجب  است‌؟  فرمود: آری‌،  هرگاه  آب  دید  =  هر  وقت 
منی  بخود  دید]‌"‌.  شیخین  و  دیگران  آنرا  روایت ‌كرده‌اند. 

در باره‌ي خروج  منی  صورتهای  متعددی  پیش  می‌آید،  چون  مورد  نیاز همه  است  دوست  داشتیم  بدانها  اشاره  كنیم‌:
الف-‌هر گاه  منی  بدون  شهوت  خارج ‌گردد،  بعلت  بیماری  یا  سرما خوردگی  باشد،  در  آنصورت  غسل  واجب  نیست‌،  در  حدیثی  از  علی‌ رضی الله عنه  روایت  است‌:"  ان رسول الله صلى الله عليه وسلم قال له: (فإذا فضخت الماء (2) فاغتسل)،   [‌هرگاه  آب  =  منی‌،  بشدت  بیرون  پرید غسل ‌كنید]"‌‌.  ابوداود  آنرا  روایت ‌كرده  است‌.  مجاهد گفته  است‌:  “‌‌در  حالیكه  ما  یاران  ابن  عباس  - ‌طاووس‌،  و  سعید  بن  جبیر  و  عكرمه  - ‌در  مسجد  بدور  هم  حلقه  زده  بودیم‌،  ابن  عباس  مشغول  نماز  خواندن  بود.  ناگاه  مردی  به  نزد  ما  ایستاد  و گفت‌:  آیا  كسی  هست  فتوا  دهد؟  ما گفتیم ‌:  بپرس‌،‌گفت‌:  هرگاه  ادرار  می‌كنم  بدنبال  آن  آبی  جوشان  بیرون  می‌زند  = منی  بیرون  می‌آید،‌ گفتیم‌:  از همان  آبی‌ كه  بچه  از آن  متولد  می‌شود، ‌گفت‌:  آری‌، ‌گفتیم‌:  بر  تو  غسل  واجب  است‌.  مجاهد گوید:  آن  مرد  رفت  و  آنرا  تكرار می‌كرد،  مجاهد گوید:  ابن  عباس  نمازش  را  به  سرعت  خواند  سپس  به  عكرمه ‌گفت‌:  آن  مرد  را  پیش  من  باز آرید،  آنگاه  به  ما  روی  آورد  وگفت‌:  آیا  دیدید كه چه  فتوائی  برای  آن  مرد  دادید؟  از  روی ‌كتاب  خدا  بود؟ ‌گفتیم‌:  نه‌، ‌گفت‌:  از  روی  سخن  پیامبر  بود؟ ‌گفتیم‌:  نه‌، ‌گفت: از  روی  سخن  اصحاب  رسول  الله  بود، ‌گفتیم‌:  نه‌،  گفت‌:  پس  از  روی  چه  چیز  چنین  فتوائی  دادید؟  گفتیم‌:  برای خویش‌، ‌گفت‌:  برای  اینست‌ كه  پیامبر صلی الله و سلم فرمود: "(فقيه واحد أشد على الشيطان من ألف عابد [‌یك  فقیه  سختتر  است  بر  شیطان  از  یكهزار  عابد]"‌  مجاهد گوید:  آن  مرد  برگشت‌،  ابن  عباس  بدو  روی  آورد  وگفت‌:  آیا  وقتی ‌كه  این  آب  از  تو بیرون  می‌جهد،  در آلت  خود  شهوتی  می‌یابی‌؟ ‌گفت‌:  نه‌،  ابن  عباس‌گفت‌:  آیا  در  تن  خود  بیحسی  و  رخوتی  احساس  می‌كنی‌؟‌ گفت‌:  نه‌،  ابن  عباس‌ گفت‌:  این  تنها  در  اثر  سردی  و  برودت  درونی است  وكافی  است ‌كه  وضو  بگیری‌.“‌  

ب  -‌هرگاه‌ كسی  احتلام  شد  -‌ (‌خواب  دید)  و اثری  از  منی  در  خود  ندید  غسل  بر وی  واجب  نیست‌.  ابن  المنذر گفته  است‌:  تمام ‌كسانی ‌كه  از اهل  علم  هستند  و  از آن  روایت‌ كرده‌ام‌،  بر این  مطلب  اجماع ‌كرده‌اند.  و  حدیث  ام  سلیم  نیز:" فهل على المرأة غسل إذا احتلمت؟ قال: (نعم إذا رأت الماء) "كه ‌گذشت‌،  دلیل  است  بر آنكه  اگر كسی  منی بخود  ندید،  غسل  بر وی  واجب  نیست‌،  لیكن  اگر  بعد  از بیدار  شدن‌،  منی  بیرون آمد،  غسل  واجب  می‌شود.  

ج -‌هرگاه  از خواب  بیدار شد  و  دید كه  لباسش  تر  شده  است  و  بیاد  نمی‌آورد كه احتلام  شده  باشد،  اگر یقین  حاصل‌ كرد كه  این  تری  منی  است‌،  غسل  بر وی  واجب می‌شود،  زیرا  چنان  پیداست‌ كه  خروج  منی  در  اثر  احتلامی  بوده‌ كه  فراموش ‌كرده  است‌.  اگر شك  پیدا كرد  در اینكه  آیا  این  تری  منی  است  یا  خیر؟  برای  احتیاط  غسل  واجب  است‌.  مجاهد  و  قتاده ‌گفته‌اند:  تا  وقتی  یقین  حاصل  نكند  از  آب  جهنده‌، غسل  واجب  نمی‌شود.  زیرا  به  بقای  طهارت  یقین  هست‌،  پس  با  شك  این  یقین  از بین  نمی‌رود.  

د -‌هرگاه  شخصی  احساس‌ كرد كه  منی  از  روی  شهوت  در حال  انتقال  و  درآستانه‌ي خروج  است‌،  آلت  خود  را نگه  داشت  و  از  خروج  آن  جلوگیری ‌كرد،  بر او  غسل  واجب  نمی‌شود،  زیرا  قبلا گفتیم‌ كه  پیامبر  صلی الله علیه و سلم  غسل  را  به  دیدن  آب  منی  منوط  كرده‌اند،  تا  زمانی‌ كه  رویت  منی  نباشد  غسل  واجب  نمی‌شود،  لیكن  اگر  بعدا  آن  شخص  راه  رفت  و  منی  بیرون  زد،  غسل  واجب  می‌شود.

ه –اگر انسان  در لباس  خود  اثر  منی  دید  و  نمی‌دانست  چه  وقت  این  منی  از وی  خارج  شده  است  و  حال  آنكه  نماز  را  هم  خوانده  بود،  باید  از  زمان  آخرین  خواب  نمازش  را  اعاده  نماید.  مگر اینكه  علامتی  را  ببیندكه  دلالت‌ كند  بر اینكه  منی  قبل  از  آن  خواب  بوده  است  آنوقت  از نزدیكترین  خوابی ‌كه  احتمال  می‌دهد  منی  در آن  از او  خارج  شده  باشد،  نماز  را  اعاده  می‌نماید[1]  

دوم‌:  تلا‌قی  و  برخورد  دو  محل  ختنه  شده‌ي زن  و  مرد  با  هم‌: 
ناپدید  شدن  سر  ذكر  مرد  در  شرمگاه  زن‌،  موجب  غسل  است  اگر چه  انزالی  صورت  نگیرد،  زیرا  خداوند  می‌گوید:" (وإن كنتم جنبا فاطهروا) [2] ‌‌امام  شافعی  گفته  

است‌:  در كلام  عرب  جنابت  بحقیقت  بر جماع  و  نزدیكی  اطلاق  می‌شود  اگر چه  انزالی  هم  صورت  نگیرد،  زیرا  خطاب  به  هر كس  بگوئی‌:  فلانی  از  فلانی  جنب  شده  است‌،  می‌فهمد كه  با  او  نزدیكی‌ كرده  است  اگر چه  انزال  هم  صورت  نگرفته  باشد.  و گفته  است‌: ‌كسی  اختلاف  ندارد،  در اینكه‌:  زنایی‌ كه  موجب  شلاق  زدن  است‌،  جماع  و  نزدیكی  است  اگر چه  در آن  عمل  انزال  هم  صورت  نگرفته  باشد.  و  ابوهریره  هم  گفته  است‌:  پیامبر صلی الله علیه و سلم فرمود:" (إذا جلس بين شعبها الاربع  ثم جهدها فقد وجب الغسل أنزل أم لم ينزل) ‌[‌هرگاه  مرد  در بین  دستها  و  پاهای  زن  نشست  و  به  وی  دخول  نمود،  بیگمان  غسل  واجب  می‌شود  خواه  انزال  صورت ‌گیرد  یا  انزال  صورت  نگیرد]"‌‌.  

احمد  و مسلم  آنرا  روایت ‌كرده‌اند.  از سعید  بن  المسیب  روایت  است ‌كه‌:  “‌‌ابوموسی  اشعری‌ رضی الله عنه  به  عایشه  رضی  الله  عنها  گفت‌:  من  می‌خواهم  درباره‌ي چیزی  از  شما سوال ‌كنم  و  از  تو  خجلت  می‌كشم‌،  حضرت  عایشه ‌گفت‌:  بپرس  و  خجلت  مكش‌،  زیرا  من  مادر  توام‌.  ابوموسی  در باره‌ي مردی  سوال ‌كرد كه  نزدیكی‌ كند  و  انزال  ننماید؟  عایشه  از پیامبر صلی الله علیه و سلم   روایت‌ كرد كه‌:" (إذا أصاب الختان فقد وجب الغسل) [هر گاه  آلت  مرد  

با  شرمگاه  زن  برخورد كرد،  غسل  واجب  می‌شود]"‌‌.  احمد  ومالك  با  الفاظ  مختلف آنرا  روایت ‌كرده‌اند.  برای  اینكه  غسل  واجب  شود،  